ارزشيابي كيفي – توصيفي

الگويي نوين در ارزشيابي تحصيلي

ارزشيابي تحصيلي فعاليتي است كه معلم ، در جريان تدريس خود انجام مي دهد. اين فعاليت شامل جمع آوري اطلاعات و داوري درباره ي وضعيت يادگيري و پيشرفت دانش آموز است. معلّم بايد با استفاده از نتايج حاصل از سنجش و ملاحظه ي اهداف و انتظارات آموزشي درباره ي وضعيت فرد داوري كرده، ضعف ها و قوت هاي دانش آموز را مشخص كند و براي بهبود فعاليت هاي يادگيري به او توصيه هايي را ارائه دهد.

ارزشيابي توصيفي الگوئي كيفي است كه تلاش مي كند بر خلاف الگوهاي رايج ارزشيابي ، به جاي كمي ، از طريق توجه به معيارهاي برنامه ي درسي و آموزشي به عمق و كيفيت يادگيري دانش آموزان توجه كند و توصيفي از وضعيت آن ها ارائه دهد و ارزشيابي را در خدمت يادگيري و آموزش قرار دهد.

مهم ترين ويژگي هاي الگوي ارزشيابي توصيفي عبارت است از:

1-   توجه به يادگيري دانش آموز

2-  توجه به تنوع و تغيير ابزارهاي ارزشيابي

3- توجه به اهميت سازگاري اجتماعي دركنار پيشرفت تحصيلي

4- توجه به تنوع و تغيير مقياس سنجش

5-  توجه به اهميت بهداشت رواني در فرآيند ياددهي – يادگيري

تغييرات بنيادي در نظام ارزشيابي تحصيلي:

1-   تغيير مقياس فاصله اي صفر تا بيست به مقياس ترتيبي ( در حد انتظار – نزديك به انتظار – نيازمند تلاش بيشتر)

2-  تغيير تأكيد از ارزشيابي پاياني به ارزشيابي تكويني

3- تنوع بخشي به ابزارهاي جمع آوري اطلاعات شامل آزمون هاي مداد- كاغذي ، آزمون هاي عملكردي ، پوشه ي كار، روش هاي ثبت مشاهده و چك ليست ، تكاليف درسي ، بازخورد گزارش پيشرفت ( كارنامه)

4- تغيير در ساختار كارنامه

5-  تغيير در مرجع تصميم گيرنده- ارتقاء دانش آموزان ، كه به عهده ي معلم و شوراي مدرسه است.

6-  توجه همه جانبه به تمامي جنبه هاي رشد.

انتظارات در زمينه ي توجه به حيطه هاي گوناگون رشد شخصيتي دانش آموز در ارزشيابي توصيفي:

1-   دقت در رعايت نكات بهداشتي

2-  كسب عادت هاي مطلوب جسماني

3- همكاري با ديگران

4- عمل به قوانين مدرسه

5-  احترام گذاشتن به ديگران

6-  شركت در مباحث و گفتگو ها

 ارزشيابي كيفي- توصيفي با توجه به ويژگي هاي آن از جمله : توجه به ويژگيهاي اجتماعي ، عاطفي ، توجه به عملكرد واقعي دانش آموز ، افزايش علاقه به يادگيري ، توجه به ارزشيابي مستمر و فرآيندي تعامل بيشتر اوليا با مدارس در زمينه ي امور تحصيلي دانش آموز، ارائه بازخورد هاي پيوسته به دانش آموز و اوليا براي بهبود عملكرد دانش آموز ، تقويت ارتباط عاطفي بين معلم و شاگرد ، از بين رفتن حس حسادت و رقابت كاذب ، افزايش استقلال دانش آموز، خلاقيت و تفكر خلاق و ... با استقبال و توجه روبه رو شده و به عنوان يك طرح ضروري و مهم تلقي مي شود. مواردي نيز به عنوان نقاط ضعف مطرح  است از جمله : وقت گيري و افزايش حجم كاري معلمان در مدرسه و خانه ، بالا بودن تعداد دانش آموزان كلاس، كمبود امكانات و تجهيزات ، اظهار نظر هاي منفي و غير كارشناسانه از سوي برخي از معلمان.